پیشگیری از سرطان سینه، یکی از مهمترین گامها در حفظ سلامت زنان و کاهش نرخ ابتلا به این بیماری شایع است. با وجود پیشرفتهای پزشکی در زمینه تشخیص و درمان، همچنان توجه به راهکارهای پیشگیرانه، اهمیت بسیاری در کاهش آمار ابتلا و مرگ و میر ناشی از این بیماری ایفا کند. انجمن پستان، یکی از نهادهای معتبر و علمی در زمینه تشخیص، درمان و پژوهش بیماریهای پستان، به عنوان مرجعی تخصصی و مورد اعتماد در این حوزه شناخته میشود.
پیشگیری از سرطان سینه
بسیاری از عوامل خطر سرطان سینه، مثل سبک زندگی ناسالم، چاقی، مصرف الکل و کم تحرکی قابل کنترل هستند و با آگاهی و اصلاح رفتارهای روزمره تا حد زیادی از بروز آن جلوگیری کنید. همچنین انجام منظم غربالگری و معاینات دورهای، شانس تشخیص زود هنگام و موفقیت درمان را افزایش میدهد. در این مطلب به بررسی مهمترین راهکارهای پیشگیری از سرطان سینه میپردازیم.
درباره عمل سرطان سینه بیشتر بخوانید.
داشتن تغذیه سالم و متعادل
تغذیه سالم و متعادل، یکی از مهمترین عوامل پیشگیری از سرطان سینه به شمار میرود. مطالعات نشان دادهاند که مصرف بیش از حد چربیهای اشباع، گوشتهای فرآوری شده، قندهای ساده و فستفودها، خطر ابتلا به برخی از انواع سرطان از جمله سرطان سینه را افزایش میدهد.
در مقابل، رژیم غذایی سرشار از میوهها، سبزیجات تازه، غلات کامل، حبوبات، ماهی، روغنهای گیاهی مفید مثل روغن زیتون و منابع غذایی حاوی آنتیاکسیدانها، سیستم ایمنی بدن را تقویت کرده و به کاهش التهابهای مزمن در بدن کمک میکند. مصرف مواد غذایی حاوی فیبر نیز به تعادل هورمونی کمک کرده و نقش محافظتی در برابر رشد سلولهای سرطانی دارد.
حفظ وزن مناسب و جلوگیری از چاقی
حفظ وزن مناسب و جلوگیری از چاقی، یکی از فاکتورهای کلیدی در پیشگیری از سرطان سینه است. بهویژه در زنان بعد از سن یائسگی. چربی اضافه در بدن، به خصوص در ناحیه شکم، باعث افزایش سطح استروژن و سایر هورمونهایی میشود که با رشد سلولهای سرطانی در ارتباط هستند. همچنین چاقی با افزایش التهاب مزمن در بدن همراه است که این وضعیت زمینه را برای رشد تومورهای سرطانی فراهم میکند.
زنان دارای اضافه وزن یا چاق، نسبت به افرادی با وزن طبیعی، بیشتر در معرض ابتلا به سرطان سینه هستند. برای کنترل وزن، لازم است رژیم غذایی متعادل همراه با فعالیت بدنی منظم رعایت میشود و از پرخوری، مصرف غذاهای پرکالری و سبک زندگی کم تحرک پرهیز کنید. در واقع، کنترل وزن نه تنها به زیبایی ظاهری کمک میکند، بلکه عملکرد مهمی در حفظ سلامت و کاهش خطر ابتلا به بیماریهای جدی مثل سرطان سینه دارد.
پرهیز از مصرف دخانیات و الکل
پرهیز از مصرف دخانیات و الکل، اثر مهمی در کاهش خطر ابتلا به سرطان سینه را دارد. سیگار کشیدن، بهویژه در سنین پایین، با افزایش احتمال بروز برخی انواع سرطان از جمله سرطان سینه در ارتباط است. مواد شیمیایی موجود در دود سیگار به DNA سلولها آسیب میرساند و زمینه ساز بروز تغییرات سرطانی میشود. از سوی دیگر، مصرف الکل حتی در مقادیر کم سطح استروژن خون را افزایش میدهد، که این موضوع یکی از عوامل شناخته شده در رشد سلولهای سرطانی پستان به شمار میرود.
فعالیت بدنی منظم
فعالیت بدنی منظم، یکی از مهمترین راهکارها برای پیشگیری از سرطان سینه است. انجام روزانه حداقل ۳۰ دقیقه ورزش یا تحرک بدنی، به کاهش سطح هورمونهای مرتبط با رشد تومورها مثل استروژن کمک میکند و در عین حال سیستم ایمنی بدن را تقویت میکند. ورزش منظم همچنین به کنترل وزن، کاهش استرس، بهبود کیفیت خواب و تعادل قند خون کمک میکند. تمام این عوامل در کنار هم خطر ابتلا به سرطان سینه را کاهش میدهد. پیاده روی سریع، دوچرخه سواری، یوگا یا حتی رقص در خانه هم اثرات مفیدی دارند.
شیردهی به نوزاد
شیردهی به نوزاد، یکی از اساسیترین مراحل رشد و تکامل او در ماههای ابتدایی زندگی به شمار میآید. شیر مادر منبعی غنی از مواد مغذی، آنتیبادیها و آنزیمهای حیاتی است که به تقویت سیستم ایمنی نوزاد و پیشگیری از بسیاری از بیماریها کمک میکند. همچنین، فرآیند شیردهی سبب ایجاد پیوند عاطفی عمیق بین مادر و نوزاد شده و نقش مهمی در رشد روانی و احساسی کودک ایفا میکند.
این امر برای مادر، مزایای متعددی به همراه دارد. از جمله کاهش خطر ابتلا به برخی از سرطانها، تسریع روند بازگشت رحم به وضعیت طبیعی و کمک به کاهش وزن بعد از زایمان اهمیت دارد. با این حال، برخی مادران در روزهای ابتدایی با چالشهایی مواجه میشوند که با راهنمایی متخصصین قابل مدیریت و رفع است. در مجموع، شیردهی نه تنها یک عمل تغذیهای بلکه تجربهای حیاتی و انسانی در مسیر پرورش سالم نوزاد محسوب میشود.
سوالات متداول
چه زمانی باید برای معاینه سرطان سینه به پزشک مراجعه کرد؟
در صورت مشاهده هرگونه تغییر در پستانها مثل تودهها، درد، تغییرات در پوست یا نوک پستان، یا ترشحات غیرعادی، باید به پزشک مراجعه کرد. همچنین، انجام معاینات دورهای برای پیشگیری از سرطان ضروری است.
آیا وراثت در سرطان سینه نقش دارد؟
بله، اگر در خانواده شما سابقه سرطان سینه وجود داشته باشد، خطر ابتلا به این بیماری بیشتر است. برای افرادی که در معرض خطر بالاتر قرار دارند، مشاوره ژنتیکی مفید است.
چه زمان باید ماموگرافی انجام دهم؟
اکثر سازمانهای بهداشتی توصیه میکنند که زنان از سن 40 سالگی به بعد، ماموگرافی سالانه یا دو سالانه انجام دهند، مگر اینکه عوامل خطر خاصی داشته باشند که نیاز به بررسیهای زودتر باشد.
سخن آخر
پیشگیری از سرطان سینه، یکی از مهمترین اولویتهای بهداشتی برای زنان است. اگر چه عوامل متعددی در بروز این بیماری مهم هستند، اما سبک زندگی سالم، مثل رعایت تغذیه مناسب، ورزش منظم، مدیریت استرس و عدم استعمال دخانیات، خطر ابتلا را کاهش میدهد.